BELEDİYE KANUNU
Kanun Numarası : 1580
Kabul Tarihi : 3/4/1930
Yayımlandığı R. Gazete : Tarih : 14/4/1930 Sayı :1471
Yayımlandığı Düstur : Tertip : 3 Cilt : 11 Sayfa : 80
*
* *
Bu kanun ile ilgili tüzükler için, "Tüzükler Külliyatı"nın kanunlara göre
düzenlenen nümerik fihristine bakınız.
Bu kanun ile ilgili olarak Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe giren Yönet-
melikler için,"Yönetmelikler Külliyatı"nın kanunlara göre düzenlenen nümerik
fihristine bakınız.
Bu Kanunun yürürlükte olmayan hükümleri için "Yürürlükteki bazı kanunların
mülga hükümleri külliyatı"nın kanunlara göre düzenlenen nümerik fihristine
bakınız.
Cilt : 2 Sayfa : 1305
*
* *
BİRİNCİ FASIL
Belediyelerin idaresi
Belediye
Madde 1 - Belediye, beldenin ve belde sakinlerinin mahalli mahiyette müş-
terek ve medeni ihtiyaçlarını tanzim ve tesviye ile mükellef hükmi bir şahsiyet-
tir.
Belediye teşkilatı mecburi olan yerler
Madde 2 - (Mülga : 4/5/1960 - 7469/2.md.)
Belediye idaresinin mevdu olduğu makam ve heyetler :
Madde 3 - Belediye idaresi, belediye meclisi ile belediye encümeni ve
belediye reisi ve muavinlerine, belediye şubeleri mevcut ise şube müdürlerine
ve şube heyetlerine mevdudur.
Belediye sınırlarının tahdidi
Madde 4 - Bu kanunun hükümleri başlar başlamaz şimdiye kadar sınırı tah-
dit edilmemiş olan beldelerin sınırı aşağıda tarif edildiği şekilde çizilir:
A : Ötedenberi beldeye ait sayılan bütün tarla, bağ, bahçe, çayır, mer'a
zeytinlik, palamutluk, baltalık, otlak gibi yerler sınır içinde kalır.
B : Bir beldenin sınırını derelerden, tepelerden, yollardan veya diğer
değişmeyen işaretli yerlerden geçirmek kabil değilse büyük taşlar dikilerek
gösterilir.
C : Belde ahalisinden bazı kimselerin başka bir köy veya belde arazisi
içinde kalan emlak ve arazisi,sahiplerinin bulunduğu beldenin değil bu emlak ve
arazinin bulunduğu belde veya köy sınırı içinde gösterilir.
D : Ötedenberi müştereken intifa edilen çayır, yayla ve korulardan mer'a
ve menba ve tepelerden taamülü veçhile alakadarların istifade hakları bakidir.
Bu suretle belediye sınırı dahilinde kalıp başkalarının hakkı intifaları bulu-
nan bu kabil yerler hakkında sınır kağıdına şerh verilir.
KANUNLAR, ŞUBAT 1991 (Ek - 7)
E : Yukardaki tariflere göre çizilen sınırın geçtiği yerlerin isimleri bu
kağıda yazılmakla beraber sınırın nerelerden geçtiğini gösterir bir harita
tanzim ettirilir.
F : Komşu köyler ve beldeler ile nizalı olan yerler sınır kağıdında ve ha-
ritasında ayrıca gösterilir.
G : Sınır nizaları, meclis mukarreratının tebliği tarihinden itibaren 31
gün zarfında alakadar tarafın ihtiyar ve belediye meclislerinin müracaatları
dinlenmek şartiyle beldenin sınırını kati ve nihai surette tasdika salahiyettar
olan makam tarafından halledilir.
H: Sınır kağıdı ile haritaları, beşinci madde ahkamı icra edilmek üzere
belediyelerce dörder nüsha olarak tanzim ve salahiyettar mercilere irsal olunup
tasdik edildikten ve iktisabı katiyet eyledikten sonra bir nüshası belediyeye
tevdi, ikinci nüshası tasdika salahiyettar makamca muhafaza, üçüncü nüshası Da-
hiliye Vekaletindeki dosya meyanınına vazı ve dördüncü nüshası mahalli tapu
dairesine teslim edilir.
Sınırların tasdikı şekli
Madde 5 - Belediye sınırları:
A - Seksen binden az nüfuslu olan beldelerde belediye meclislerinin kararı
ve mahali idare heyetinin mütalaası alındıktan sonra vilayet idare heyetinin
tasdikı ile.
B - (Değişik:4/7/1988 -KHK-336/1 md.; Aynen kabul: 7/2/1990 - 3612/10 md.)
Seksen binden fazla nüfuslu belediyelerde belediye meclisinin kararı, idare
heyetinin muvafakatı, Valiliğin teklifi ve İçişleri Bakanlığının tasdiki ile ke-
sinleşir.
Tasdik edilmeyen sınır kağıtları esbabı mucibesiyle mahallerine iade edilir.
Sınırın değiştirilmesine ihtiyaç olursa yeni sınırın çizilmesi aynı usule tabi-
dir.
Sınır ihtilaflarının halli
Madde 6 - Beldeler veya köyler arasında sınır ihtilafı çıkarsa aşağıda tarif
olunduğu şekilde hallolunur :
İhtilaf bir kaza dahilindeki belde ve köyler arasında ise kendilerine mahal-
li en büyük mülkiye memuru tarafından tahriren vakı olacak tebligat üzerine ala-
kadar ihtiyar veya belediye meclislerinin en çok otuz bir gün zarfında bildire-
cekleri mütalaaları tetkik olunmak şartiyle kaza idare heyetinin esbabı mucibeli
kararı ve vilayet idare heyetinin aynen veya tadilen tasdiki ile;
İhtilaf bir vilayete merbut ve muhtelif kazalar dahilindeki belediye ve köy-
ler arasında ise kezalik kendilerine mahalli en büyük mülkiye memuru tarafından
yapılacak tahriri tebligat üzerine alakadar ihtiyar veya belediye meclislerinin
en çok otuz bir gün zarfında bildirecekleri mütalaaları tetkik olunmak şartıyle
vilayet idare heyetlerinin kararı ve vilayet umumi meclisinin tasdikı ile kati
surette hallolunur.
Belde veya belde aksamının ayrılması veya başka parçaların belde ile bir-
leşmesi
Madde 7 - (Değişik: 4/5/1960 - 7469/1 md.)
A) Bir köy veya meskün sahaları arasında merkez ittihaz edilecek yere aza-
mi 500 metre mesafesi bulunan birkaç köyün veya köylerle köy kısımlarının veya-
hut muhtelif köy kısımlarının birleşerek belediye kurabilmeleri için nüfusları
tutarının son nüfus sayımına göre 2.000 den fazla olması, köy ihtiyar meclisinin
bir mazbata ile veya seçmenlerinin en az yarısından fazlasının yazılı olarak ma-
hallin en büyük mülkiye memuruna müracaat etmesi veya valinin re'sen bu işe lü-
zum göstermesi lazımdır.
Bu takdirde valinin ilgili seçmenlerin reylerinin alınması hususundaki
vakı işarı üzerine mahalli seçim kurulları en az onbeş gün içinde tayin ve ilan
olunacak gün ve mahalde seçmenleri rey vermeye davet ederek belediye meclisi
azaları seçimindeki usul ve şartlar dairesinde köy veya kısımlarının ayrı ayrı
reylerini alır ve neticeyi bir tutanakla valiliğe bildirir.
Valilikçe muamele vilayet umumi meclisine intikal ettirilir. Vilayet umumi
meclisince kurulacak belediyenin gelirlerinin kanunlarında yazılı hizmetlerin
ifasına yetip yetmiyeceğine ve teklifin faydalı olup olmıyacağına dair ittihaz
olunacak karar valiliğin mütalaasiyle birlikte Dahiliye Vekaletine gönderilir.
Devlet Şurasının kararı ve Reisicumhurun tasdikı ile o yerde belediye kurulur.
B) Bir beldenin bazı kısımlarının ayrılarak ayrı bir belde haline gelmesi,
C) Bir beldenin tamamının diğer bir belde ile birleşmesi,
Ç) Bir beldenin bazı kısımlarının komşu bir beldenin içine girmesi,
D) Köylerin veya köy kısımlarının bir belde sınırı içine girmesi hallerinde
A) fıkrasındaki şekil ve şartlara riayet edilmekle beraber (B) ve (Ç) fıkrala-
rındaki hallerde esas belde nüfusunun 2.000 den aşağı düşmemesi şarttır.
(C), (Ç) ve (D) fıkralarındaki hallerde nüfus şartı aranmıyacağı gibi hiz-
metlerin layıkı veçhile ifası imkanları nazarı itibara alınarak mesafe 2.500
metreye çıkarılabilir.
(B), (C) ve (D) fıkralarındaki hallerde köy ihtiyar meclisleri yerine bele-
diye meclisleri kaim olur.
(Ç) Ve (D) fıkralarındaki hallerde ayrıca iltihak olunacak belediye sakinle-
rinin reylerine müracaat olunmayıp birleşmek istiyen köy veya belediye kısmında
yapılan rey verme neticesiyle diğer muameleli evrak valilikçe iltihak olunacak
belediyeye gönderilir. Belediye evrakın tevdiinden itibaren onbeş gün içerisinde
istek hakkındaki kararını verir. Bu kararın talep sahibine tebliğinden itibaren
onbeş gün zarfında itiraz edilirse meclisi umuminin ve valiliğin mütalaasiyle
muameleli evrak Devlet Şürasına gönderilir. Devlet Şürası keyfiyeti tetkik ve
iltihaka karar verdiği takdirde (A) fıkrası gereğince muamele tekemmül ettiri-
lir.
(C) fıkrasındaki halde sadece ilgili belediye meclislerinin kararları alı-
nır.
Muayyen bir arazi üzerinde Hükümetçe yeniden kurulan ve nüfusları 2.000 den
fazla olan yerlerde hudutları gösterilmek suretiyle Dahiliye Vekaletinin teklifi
ve Reisicumhurun tasdikı ile belediye kurulur.
Vilayet ve kaza merkezlerinde nüfusları ne olursa olsun belediye kurulması
mecburidir.
Bir vilayet merkez belediyesi sınırları içinde kurulan kazaların merkezle-
rinde belediye teşkil edilmeyip bu gibi yerlerde belediye şubesi ihdas olunur.
Mahalleler ihdası, ilgası isimleriyle hudutlarının tayini
Madde 8 - Bir belediye sınırı içinde mahalleler ihdası, ilgası, birleştiril-
mesi, isimleriyle hudutların değiştirilmesi belediye meclisinin ve mahalli idare
heyetinin kararı ve valinin tasdikı ile icra edilir.
Belde isimlerinin değiştirilmesi
Madde 9 - Bir beldenin isminin değiştirilmesi belediye meclisinin ve vilayet
idare heyetinin kararı üzerine Şürayı Devletin mütalaası alınarak İcra Vekilleri
Heyetinin tasdikı ile yapılır.
Belediye şubeleri teşkili
Madde 10 - Nüfusunun arazi üzerinde tekasüfü itibariyle muhtelif kümelerden
müteşekkil olan beldelerle nüfusu seksen bini geçen beldelerde belediye şubeleri
teşkili caizdir. Belediye şubelerinin teşkili veya ilgası, hudutlarının tesbit
ve tadili aşağıda tarif edilen şekilde olur :
Belde dahilinde şube haline geçmesi istenilen belde kısmında sakin belediye
müntehiplerinin en az yarısından fazlasının imzalı bir talebi veya belediye
meclisinin müracatı ve teklifi üzerine en büyük mahalli mülkiye memuru o dai-
rede intihap hakkını haiz halkın reyine müracaat edilmesini kaza idare heyetine
icra ettirir. İdare heyeti on beş gün evvelinden tayin ve ilan edeceği günde şu-
be haline geçecek belde kısmı müntehipleriyle mütebaki müntehipleri beldenin
muayyen bir mahallinde rey vermeğe davet eder (Reyler belediye intihabatındaki
usul ve şarta tevfikan alınır.) İdare heyeti reylerin neticesini mazbata ile
tespit eder ve doğrudan doğruya valiye gönderir. İdare heyetinin mazbatası üze-
rine vilayet idare heyetinin vereceği karar, Şürayi Devletin mütalaası ve İcra
Vekilleri Heyetinin tasvibi üzerine, Reisicumhurun tasdikı ile icra edilir.
Bir veya birkaç köy veya mahallenin birleşerek belediye idaresi tesis etme-
si
Madde 11 - (Mülga: 14/2/1958 - 7078/2 md.)
4, 5, 6, 7, ve 1O uncu maddelerdeki kararların tatbiki
Madde 12 - (Değişik: 20/3/1997-4231/3 md.)
4 üncü, 5 inci, 6 ncı, 7 nci ve 10 uncu maddelerde bildirilen kararlar,
katileşme tarihini takip yılın 1 Ocak gününden itibaren tatbik olunur. Ancak
yeni belediye kurulması halinde yukarıdaki hükümler, ilk genel mahalli idareler
seçimlerinin yapılacağı yılın 1 Ocak gününden itibaren tatbik olunur. Tatbikin-
den en az bir ay evvel mahallin en büyük mülki amiri tarafından gazetelerle ve
diğer vasıtalarla ilan olunur.
Hemşeri hukuku
Madde 13 - Her Türk, nüfus kütüğüne yerli olarak yazıldığı beldenin hemşe-
risidir. Hemşerilerin belediye işlerinde reye, intihaba, belediye idaresine
iştirake ve belde idaresinin devamlı yardımlarından istifadeye hakları vardır.
Belde sınırı dahilindeki şahısların vazifeleri
Madde 14 - Belediye sınırı içinde oturan, bulunan, ilişiği olan her şahıs
belediyenin kanununa, nizam ve talimatına müstenit emirlerini, hükümlerini
tutmak, yapmak, resim ve harç, ücret ve aidatlarını vermekle mükelleftir.
İKİNCİ FASIL
Belediyenin vazifeleri
Madde 15 - Belediyelerin kanunlar ve nizamnamelerle muayyen hukuku, buna
mukabil beldenin ve belde halkının sıhhat, selamet ve refahını temin, intizamını
halelden vikaye maksadiyle yapacağı vazifeleri vardır.
Bu vazifeler aşağıda yazılanlarla, ayrıca kanun ve nizamname ve talimatna-
melerle muayyen hususlardır (1) :
1 - Umuma açık olan yerlerin temizliğine, intizamına bakmak;
2 - Yenilecek, içilecek ve umumun sıhhatine mütaallik kullanılacak şeyle-
riyle yerlerinin, mahsus kanun, nizamname veya talimatnamesine tevfikan muraka-
besi;
3) (Değişik: 2/12/1960 - 150/1 md.) Umumun yiyip içmesine yatıp kalkmasına,
taranıp temizlenmesine, eğlenmesine mahsus lokanta, birahane, gazino, kahve-
-------------------------
(1) 11/5/1953 tarih ve 6085 sayılı Kanunun 76 ncı maddesi ile bu maddedeki
kara nakil vasıtalarına belediyelerce numara ve plaka verilmesi, belediye ve
hususi idarelerce resim, harç ve vergi alınması, gidip, gelme güvenliğinin
düzenlenmesi nakil vasıtaları niteliklerinin düzenlenip denetlenmesi hakkındaki
hükümler ile bu kanunda yer alan karayolları trafiği ile ilgili hükümler yürür-
lükten kaldırılmıştır.
hane, kıraathane, meyhane, han, otel, hamam, sinema, tiyatro, bar, dansing ve
emsali yerlerin ve bu mahallerde satılan ve kullanılan şeylerin temizliğine,
sıhhiliğine ve sağlamlığına dikkat etmek ve kanun ve talimatname mucibinde bu
gibi yerlerin işletilmeleri için gece ve gündüz açık kalmalarına ve inzibati se-
beplere nazaran zabıtaca verilecek ruhsat üzerine sınıflarına ve tarifelerine
göre bunlar için ruhsatname vermek ve açık ve kapalı bulunacağı saatleri mahalli
en büyük mülkiye amirinin de muvafakatı alındıktan sonra tayin eylemek, ücret
tarifelerini tanzim ve tasdik etmek ve bu gibi yerlerde işi çeviren ve çalışan-
ların ehliyet ve sıhhatleri müsait olup olmadığına göre işlemelerine izin vermek
veya menetmek,
Ütücüler, kolacılar, lekeciler, giyim ve ev eşyası temizleyici ve boyacıla-
rı, ayakkabı tamirci ve boyacıları ve emsallerine ait ücret tarifelerini mesleki
teşekküllerin de mütalaasını almak suretiyle tanzim ve tasdik etmek;
4 - Salgın ve bulaşıcı insan ve hayvan hastalıklarının önüne geçmek ve ya-
yılmasına mani olmak için mahsus kanun, nizamname veya talimatnameleri mucibince
tatbik edilen tedbirler hakkında hükümet teşkilatiyle birlikte çalışmak;
5 - Ölenleri muayene etmek ve gömülmesine ruhsat vermek ve belediyelerce
gösterilen mezarlıklardan başka yerlere ölü gömdürmek, ücretli ücretsiz olan
cenazeleri fenni şartlar dairesinde teçhiz, tekfin ve nakletmek, gömmek ve bele-
diye mezarlıkları ve fenni cenaze yıkama yerleri tesis ve idare etmek ve hayvan
ölülerini yaktırmak veya gömdürmek;
6 - Sıhhi şartları cami belediye salhanesinden başka yerlerde kasaplık hay-
van kestirmemek;
7 - Belediye depolarından başka yerlerde kanun ve nizam ve talimat ile muay-
yen miktar haricinde kabili iştial ve infilak maddeler bulundurmamak, buna ria-
yet etmeyenlerin mallarını belediye deposuna kaldırmak ve nısıf bedelini ceza
olarak belediyeye almak;
8 - Mürebbiye, sütnine, hizmetçi, aşçı, çamaşırcı, uşak, hamal, şöfor, ara-
bacı, kayıkçı, berber, mevaddı gıdaiye satıcısı, süthanelerde hizmet edenlerle
süt satanlar ve emsali ve halk ile temas eden hizmet erbabı işçilerin sıhhi ve
fenni muayenelerini yaptırmak, ehliyet ve sıhhat vesikaları alanların işlemele-
rine izin vermek ve bunları daima tescil ederek müseccel olmayanları menetmek
(kayıkçıların ehliyetini tayinde mahalli liman reislerinin mütalaası alınacak-
tır);
9 - Belediye sınırı dahilindeki deniz, göl ve nehirlerde belde sınırı da-
hiline münhasır olmak üzere, seyrüsefer eden istimbot, motörbot ve her nevi ka-
yık, mavuna ve salapurya gibi denizdeki ufak nakliye vasıtalariyle hususi sandal
ve kayıklar ve karada belediye sınırı dahilinde umuma mahsus mahallerde seyrüse-
fer eden yük ve binek araba ve hayvanları ve otobüs, otomobil ve emsali (şimen-
diferlerden maada) nakliye vasıtalarının sağlamlığına, temizliğine dikkat ederek
bunların azami haddi istiabisini ve tahammül derecelerini ve sınıflarını ve nu-
maralarını tayin ve işletenlerin ehliyet ve sıhhatlerini murakabe ve ücret ta-
rifelerine riayetlerini temin edecek tedbirler ittihaz etmek ve icabında bunları
bizzat temin ve idare eylemek ve mevzu kanunlar mucibince salahiyettar daireler-
den verilen vesikalara müsteniden işlemlerini ruhsata bağlamak.
(Deniz vasıtalarının haddi istiabisini ve sağlamlığını tayinde mahalli liman
dairesiyle ticaret müdürlüklerinin mütalaası alınır);
Beldeler veya beldelerle köyler arasında seyrüsefer eden yük ve binek araba
ve hayvanları ile otomobil, otobüs ve kamyonların sağlamlığına, temizliğine dik-
kat ederek bunların azami haddi istiabisi ve tahammül derecelerini tesbit ve sı-
nıfları-
nı, numaralarını tayin ve işletenlerin ehliyet ve sıhhatlerini murakebe etmek bu
vesait sahiplerinin daimi ikematgahlarının mensup olduğu kaza belediye idaresine
aittir;
10 - Umuma ait yerlerde gelip geçmeğe, nakliye vasıtalarının işlemesine en-
gel olacak, geçenlere zarar veya rahatsızlık verecek veya kaza çıkaracak ve bel-
denin umumi temizliğini bozacak şeyleri kaldırmak, nakliye vasıtalarının nevi ve
cinsine göre belde dahilinde azami ve asgari süratini ve işleyeceği ve işlemeye-
ceği, duracağı, yavaş gideceği yerleri tayin ve seyrüsefer tarifelerini tanzim
ve ilan ve umumi intizamı temin etmek, beynelmilel otomobil seyrüseferlerinin
talimatnamei mahsusuna tevfikan belediye sınırı dahilinde seyrüseferlerine muk-
tazi işaretlerin vaz'ı ile bu otomobille şoförlerin haiz olmaları lazım gelen
evsafı tetkik etmek;
Denizlere ait yerler için mahalli liman idaresinin mütalaası alınır.
11 - Yol, meydan, pazar, iskele, köprü ve nehirler gibi umuma ait yerlerden
ve denizlerden bir kısmını mürur ve ubur ihtiyacını tazyik etmeyecek surette ve
muvakkaten her hangi bir ameliye için işgal veya istimal edeceklere izin vermek
ve ruhsatsız işgalleri menetmek;
12 - Alelümum inşaat tamir ve ilaveler için kanun mucibince ruhsat vermek,
kanunsuz veya ruhsatsız başlanan ve yapılmakta olan inşaatı men ile hususi ka-
nunların hükümlerini tatbik ve kazalı binaları ve baca ve duvarları yıktırmak,
arsalarla yangın yerlerindeki kuyu ve çukurları kapattırmak veya tehlikelerini
refetmek;
13 - Gıda maddeleri üreten işyerleri hariç Umumun selamet, sıhhat ve huzur
ve istirahatine tesiri melhuz olan imalat, istihsalat, müddehharat ve tesisatın
yerlerini; harman, kabristan, pazar, gaz depoları, kömür depoları ve süprüntü-
lük mevkilerini ve şartlarını evvelden tesbit ve ilan etmek ve ona göre ruhsata
bağlamak (Belediye yeniden yapılacak umumi ahır ve samanlıkların yerini tayin ve
mevcut olanları sıhhi takyitlere tabi tutar); (1)
14 - Kanun ahkamına tevfikan başı boş hayvanları tutmak, muhafaza etmek,
belde dahilinden geçecek hayvan sürülerinin gelip gececeği yolları ve yaylıma
gidecek hayvanların toplanacağı yerleri tayin ve tahdit etmek;
15 - Aleni müzayedeli gayriresmi satışları murakabe etmek, umumi yerler-
de toptan satılan ve tartılacak, ölçülecek şeyleri kanun ahkamına tevfikan
tartmak ve ölçmek ve bilcümle tartı ve ölçüler alat ve edevatını ayarlamak,
damgalamak;
16) (Değişik:2/12/1960 - 150/1 md.) Tesbit edilen toptan ve parekende
azami satış fiyatlarına veya kar hadlerine ve ücret tarifelerine ve alınan
kararlar veya yapılan ilanlar hükümlerine riayeti temin ve kontrol etmek.
Azami satış fiyatları ve kar hadleri tesbit edilen maddelerin, satışa
arzedilmemesini veya satışdan imtina edilmesini, kaçırılmasını, saklanmalarını
veya satılmadığı halde satılmış gibi gösterilmesini menetmek;
17 - Dilencileri dilenmekten menedecek tedbirler almak;
18 - Bırakılmış ve bulunmuş çocukları, delileri, dalanmış ve kudurmuşları,
sokakta bayılanları, kazaya ve afete uğrayanları koruyup gözetmek;
19 - Belediye kanun, nizam va yasaklarına uymayan, kanunen ruhsata tabi
iken ruhsatsız yapılan, beldenin selamet, intizam, sıhhat ve huzurunu ihlal
eden şeylere meydan vermemek ve bunları menetmek;
20 - Hafta Tatili Kanunundan istifade etmek istiyenlere izin vermek;
21 - Belediye hududu dahilinde orman, tarla, harman, bağ, bahçe, koru,
çayır ve mer'aları ve alelümum araziyi hasardan muhafaza etmek;
22 - Yangın vukuunu menedecek tedbirleri almak, ateşe karşı ihtiyaç için
umuma açık yerlerde imalathane ve fabrikalarda ve her dükkanda bulundurula-
----------------
(1) Bu fıkranın başına, 24/6/1995 tarihli ve 560 sayılı KHK'nin 21 inci fıkrası
ile "Gıda maddeleri üreten işyerleri hariç" ibaresi eklenmiş ve metne iş-
lenmiştir.
cak tertibatı ve vesaiti tayin ve ilan ile ihzar ve ifa ettirmek, yangını taras-
sut, ihbar ve istihbar için lazım gelen tesisat ve teşkilatı yapmak, itfaiye tu-
lumba takımlarını ve tekerlekli itfaiye vesaitini her an ihtiyaca yarar halde
bulundurmak, beldeyi tehdit edecek orman yangınlarına karşı kazma, kürek, balta
ve saire gibi vesaiti itfaiye bulundurmak, beldenin icap eden mahallerinde it-
faiye havuzları, sarnıçları yaptırmak;
23 - Sokak, meydan, iskele, köprü, pazar, panayır yerleri gibi umumi mahal-
leri daima temiz tutmak, yıkamak, temiz sularla sulatmak, kışın çamur ve karları
ve buzları kaldırtmak ve geçenlerin kaymamasını temin eylemek;
24 - Umumi ve hususi yerlerin süprüntülerini muntazam ve fenni vasıtalarla
toplatmak, kaldırtmak ve ifna etmek;
25 - 28 Nisan 1926 tarih ve 831 numaralı Sular Kanunu mucibince su getirt-
mek, suları sıhhi ve temiz tutmak;
26 - Belediye hududu dahilindeki müşterek bağ, bahçe, tarla ve bostanların
müşterek su kanallarını temizlettirmek, bozulan yollarını tamir ve bu husustaki
masrafları alakadarlardan tahsil etmek;
Bahçe, tarla, bostanların ve umumi yerlerin su birikintilerini kurutmak ve
kurutturmak, umumi ve hususi havuzların sularını şartlara uygun surette vakit
vakit değiştirtmek ve tazelettirmek;
27 - İhtiyaca göre umuma mahsus ücretli ücretsiz helalar yaptırmak;
Umumi ve hususi binalarda yapılması mecburi olan helaların sıhhi şartlara
uygun olmasını temin ettirmek;
28 - Umumun (...) (1) kullanacağı şeylerin satıldığı ve muhafaza olunduğu
mahallerin, umumun içinde yatıp kalkacağı, barınacağı veya bineceği, çalışıp iş-
liyeceği veya hayvanlarını koyacağı yerlerin sıhhi şartlara uygun olmasını temin
etmek;
29 - Kanun ve belediye kararlarının mecburi tuttuğu ahvalde veya ihtiyari
olarak müracaat vakı olduğu takdirde insan, hayvan, eşya ve emlak hakkında harç-
lı harçsız, tıbbi, baytari, fenni muayeneler, kimyevi ve bakteriyolojik tahlil-
ler yapmak ve şeraiti sıhhiye raporu vermek;
30 - (Mülga: 9/7/1956-6785/60 md.)
31 - Beldenin sokak ve meydanlarını plana ve programa uygun olarak tanzim
ve ıslah etmek, sınıflarını, isimlerini, numaralarını tayin etmek, buna göre
ağaçlamak, döşemek, aydınlatmak, süslemek, duracak, sığınacak, dinlenecek yerler
yapmak ve iyi bir halde bulundurmak (2);
32 - Beldenin plana ve programa uygun, 13 Mayıs 1926 tarih ve 839 numaralı
kanuna ve diğer hususi ahkama tevfikan lağım ve çukurlarını inşa ve tamir etmek
ve ettirmek;
33 - Halk için kütüphane ve okuma salonları açmak, belediye bahçeleri, fi-
danlıkları, çocuk bahçeleri, oyun ve spor yerleri yapmak, belediye koruları
yetiştirmek, bunları korumak ve işletmek (Bu işler için kafi mütehassıs buluna-
mayan belediyelere alakadar mahalli daireleri yardım eder);
34 - Fakir ailelerin ikiz çocuklarına, alelümum öksüz, fakir, kimsesiz
çocuklara para, hekim, ilaç, yeme, içme, giyinme, barınma, tahsil, terbiye
cihetlerinden yardım etmek, fakir hastalara meccanen bakmak, ilaç vermek, fakir
cenaze-
----------------
(1) Bu arada yeralan "yiyeceği, içeceği ve" ibaresi, 24/6/1995 tarihli ve
560 sayılı KHK'nin 21 inci maddesiyle yürürlükten kaldırılmış olup,
metinden çıkarılmıştır.
(2) 10/10/1983 tarih ve 110 sayılı KHK.nın 25/4 maddesi ile bu bendin, anılan
KHK.ye aykırı hükümleri yürürlükten kaldırılmıştır.
lerini meccanen kaldırmak, alil, işten aciz olupta bakacak kimsesi olmıyanlara
bakmak;
35 - Alelümum belediyelere ait suları, çeşmeleri, sebilleri, arkları, ha-
vuzları, su taksim yerlerini, hazinelerini, kaynaklarını tanzim ve idame etmek;
36 - Belediye sınırı dahilinde umuma mahsus iskele, rıhtım ve köprüleri
plana göre inşa ve idame etmek;
37 - Yangın yerlerini ve mahalle haline getirilecek yerleri kanun dairesin-
de tanzim ve imar etmek ve alelümum inşaat, tamirat ve ilavat planlarını kanuna
tevfikan tetkik ve tatbik etmek;
38 - Alelümum sinai müessese ve fabrikaların, elektrik, tenvirat ve tesisa-
tının, makine ve motör ve inbiklerinin kazan, ocak ve bacalarının gerek ilk önce
ve gerek sonradan muttariden ve muntazaman fenni muayenelerini icra etmek, etra-
fındakilerin sıhhatları huzur, rahat ve malları üzerine fena tesir icra edip et-
mediklerini tetkik etmek, zararlarına mani olmak;
39 - Kanunun mecburi tuttuğu ahvalde veya ihtiyari olarak müracaat vuku
bulduğu takdirde her nevi inşaat ve tesisat için muayenei fenniye raporları ve
şahadetnameleri vermek ve yahut mezkür tetkikatı yapacak müesseseye malik
değilse en yakın bir müessese vasıtasiyle bu işleri temin etmek (1);
40 - Kanuna tevfikan fenni ve sıhhi mezbaha ve teferruatından madut olan
barsakhane ve saire yapmak ve işletmek;
41 - (Değişik: 24/5/1957-6975/1 md.) Petrol Kanununa göre petrol hakkı
sahipleri tarafından yapılan ve petrol ameliyatından madut bulunanları hariç
olmak üzere gaz ve her nevi müştail maddeler depoları yapmak ve işletmek;
42 - Meydan ve pazar yerleri yapmak.
43 - (Değişik: 2/12/1960 - 150/1 md.) Ete, ekmeğe, yaş meyve ve yaş sebze
ile odun ve mangal kömürüne doğrudan doğruya ve kati lüzum halinde mahalli idare
kurullarınca tasdik edilmek şartiyle diğer gıda ve zaruri ihtiyaç maddelerine
toptan ve perakende azami satış fiyatları ve yaş meyve ve sebzeye mahasır olmak
üzere kar hadleri tesbit etmek ve icabında 2490 ve 1050 sayılı kanunlar hükümle-
rine bağlı olmaksızın bu maddeleri satın almak, satmak, stok etmek veya belirli
bir kar haddi dahilinde satın aldırmak, sattırmak ve ihtiyacı olanlara maksada
göre dağıtmak üzere bir fon tesis ederek tanzim satış mağazaları kurmak ve haya-
tı ucuzlatacak sair tedbirleri almak;
44 - Meydan, cadde ve sokak gibi umuma ait yerlerde ilan işlerini idare
etmek;
45 - Yetimhane, acezehane, doğum ve emzirme ve mecburi olarak meccani doğum
evleri tesisat ve teşkilatı ve mahalleri Sıhhat Vekaletince tayin ve tasdik
edilmek şartiyle tımarhane, fenni tebhirhane ve tathir istasyonları vücude ge-
tirmek ve işletmek;
46 - Yarış yerleri yapmak ve işletmek;
47 - Kanuna göre doğrudan doğruya veya alakadar tarafından müracaat üzerine
gaz, su, elektrik sarfiyatını müş'ir saat ve aletleri veya taksimetreleri teftiş
etmek (1);
---------------------------
(1) 10/10/1983 tarih ve 110 sayılı KHK. nin 25/4 maddesi ile bu bendin, anılan
KHK. ye aykırı hükümleri yürürlükten kaldırılmıştır.
48 - Yersiz, yurtsuz olanlara iş bulmak, bunlardan garip olup çalışmayanla-
rı memleketine göndermek, kimsesiz kadın ve çocukları korumak;
49 - Belediye varidatını tahsil etmek;
50 - Belediye hizmetleri için iktıza eden masrafları tesviye etmek;
51 - Belediye emval ve akaratını idare etmek;
52 - Sıhhi muavenet ve imdat merkezleri yapmak ve işletmek;
53 - A: Plan ve tesisatı ve mahalleri Sıhhat ve İçtimai Muavenet Vekaletin-
ce tasdik edilmek şartiyle beldenin ihtiyaciyle mütenasip ücretli, ücretsiz be-
lediye hastanesi;
B: Ehli hayvan hastalıklarının tedavisi için hayvan hastanesi tesis etmek
ve işletmek;
54 - Gençler için mahallin ihtiyaciyle mütenasip stadyumlar tesis etmek ve
işletmek;
55 - Belediyeye ait eğlence yerleri tesis etmek ve işletmek;
56 - Belediyeye ait ılıcaları işletmek, deniz hamamları ve her nevi yıkanma
müesseseleri açmak, açılmasına ruhsat verilenlere nezaret etmek;
(Ek: 12/6/1984 - 3019/1 md.) Yeteri kadar parasız halk plajları da açmak.
57 - Eczanesi olmayan yerlerde hususi kanuna tevfikan eczane açmak, fakirle-
re parasız veya ucuz ilaç vermek, ücretli ücretsiz muayenehane, dispanser vücude
getirmek, fakirler için meccani doğum yardımını temin etmek üzere ebe istihdam
etmek;
58 - Her nevi et, yağ, balık, zeytinyağı, peynir ve sebze ve meyva, turşu,
tuzlu balık gibi muhafazası ve satılması sıhhi ve baytari şeraite tabi yenilecek
şeylerin müzayedeli, müzayedesiz toptan alım ve satımının muayyen mahallerde ve
belediye nezareti altında icrasını temin için haller tesis ve idare etmek (Borsa
muamelatı cereyan eden mahallerde borsaya tabi mevat hakkında hususi kanun ahka-
mı tatbik olunur);
(Ek fıkralar: 28/6/1984 - 3033/1 md.)
Belediyelerce, gerçek veya tüzelkişilerin belediye hudutları içinde yaş mey-
ve ve sebzelerin toptan alımı ve satımı için haller açmalarına izin verilebilir.
Nüfusu 250.000 ve daha yukarı olan belediyelerde açılacak toptancı halleri-
nin kuruluş, yönetim ve işleyişlerine ait usul ve esaslar, belediye meclislerin-
ce tespit olunur.
Nüfusu 250.000'den az olan belediyelerde açılacak toptancı hallerinin kuru-
luş, yönetim ve işleyişlerine ait usul ve esaslar, Sanayi ve Ticaret Bakanlığın-
ca çıkarılacak bir yönetmelikle tespit olunur.
Bu yönetmeliklerle belirlenecek esaslara aykırı hareket edenler hakkında
1580 sayılı Belediye Kanunu ile 80 sayılı Kanunun ceza hükümleri uygulanır. Top-
tancı hali kuracak olan gerçek ve tüzel kişilere lüzumlu krediler T.C. Ziraat
Bankasınca sağlanabilir.(1)
59 - Belediye tiyatrosu, sineması, belediye oteli ve gazinosu, halk müzeleri
ve hayvanat ve nebatat bahçeleri yapmak ve idame etmek ve yaptırıp işletmek;
60 - Borsa bulunmıyan yerlerde zahire pazarları ve ardiyeler yapmak ve iş-
letmek;
61 - (Değişik: 2/12/1960 - 150/1 md.) Buz fabrikaları, sıhhi kar kuyuları,
her çeşit gıda ve zaruri ihtiyaç maddelerinin muhafazasına mahsus soğuk hava
mahzen veya depoları, umumi su depoları ve süthaneler, süt toplama merkezleriyle
süt dağıtma teşkilatı tesis etmek ve bunları işletmek.(...)(2)
--------------------
(1) Bu bendin, 24/6/1995 tarih ve 552 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye
aykırı hükümlerinin, yaş sebze ve meyveler konusuna münhasıran uygulanmaya-
cağı anılan kararname ile hükme bağlanmıştır.
(2) Bu arada yeralan "ve hususi teşebbüs tarafından kurulan aynı mahiyetteki
tesisleri sağlık ve teknik bakımlardan murakabe etmek" ibaresi, 24/6/1995
tarihli ve 560 sayılı KHK'nin 21 inci maddesiyle yürürlükten kaldırılmış
olup, metinden çıkarılmıştır.
62 - Mahrukat pazarları ve ardiyeleri yapıp idare etmek;
63 - İktisat Vekaletinin müsaadesi alındıktan sonra mahsulat ve masnuat
sergi ve panayır yerleri ve müzeleri kurmak ve işletmek;
64 - Mezat salonları açmak ve işletmek;
65 - Belediye un ve inşaat malzemesi fabrikaları vücude getirmek ve idare
etmek;
66 - Belediye fırınları yapmak ve işletmek;
67 - Belediye müessesatının muhafazası altında bulunan emtia üzerine iti-
bar ve ikraz muamelesi yapacak müessesat vücude getirmek;
68 - Ucuz belediye meskenleri yapmak ve belediye namına inşaat yaparak icar
etmek, belediyenin inkişaf ve tevessüe müsait mahallerinde arazi alarak yeni
plana göre tanzim etmek ve yeniden inşaat yapmak isteyenlere satarak ihtikara
mani olmak (1);
69 - Fakirler için yatı evleri yapmak ve idare etmek;
70 - Şefkat, tasarruf, memurin ve müstahdemini belediye tekaüt sandıkları
tesis ve idare etmek ve şehir bankaları açmak;
71 - Muhtacin için iane sandıkları tesis ve idare etmek ve emvali menkule
terhin sandıkları tesis etmek;
72 - Zabıtai belediye memuru belediye fen memuru, yapı kalfası ve yapıcı
ve muhtelif meslek ustaları gibi beldenin ve belediye idaresinin muhtaç olduğu
meslekler erbabı yetiştirmek üzere kurslar, dersler, gece ve hafta tatili günü
dershaneleri ve ikmal ve çırak, ev kadını mektepleri açmak ve idare etmek;
73 - İşçiler, sanat ve mesai erbabı ve alelümum müstahdemler için iş kalem-
leri ve idarehaneleri tesis ve idare etmek, edeceklere de ruhsat vermek;
74 - Seyrüseferleri tanzim için talimatnameler yapmak;
75 - Fenni ve sıhhi umumi çamaşırhaneler yapmak ve yahut yapılmasına izin
vermek ve bunları murakabe etmek;
76 - Fabrika ve iş evlerinin, amele ve meskenlerinin sıhhi teftişlerini
yapmak (Bu teftiş, Devlet Demiryolları için idarenin müfettişleri ve imtiyazlı
şirketler için de Hükümet tarafından mansup komiserler marifetiyle yapılır).
77 - (Ek: 10/6/1982-2678/1 md.; Mülga: 24/6/1995 - KHK - 560/21 md.)
78) (Ek: 30/5/1997-KHK-572/4 md.)Bu maddede sayılan her türlü yapılar ve
çevresinin, yolların, park, bahçe ve rekreasyon alanlarının, sosyal ve kültürel
hizmet alanları ile ulaşım araçlarının özürlülerin kullanımına ve ulaşabilir-
liğine uygun olarak yapılmasını sağlamak ve denetlemek,
79) (Ek: 30/5/1997-KHK-572/4 md.) İmar planlarının yapımı ve uygulanması ile
yapıların inşaat ve iskan ruhsatı aşamasında, Türk Standartları Enstitüsünün il-
gili standardına uygunluk sağlamak, uygulamaları denetlemek ve bütünlüğü sağla-
yıcı tedbirleri almak,
80) (Ek: 30/5/1997-KHK-572/4 md.) İlgili kurum ve kuruluşlarla işbirliği ya-
parak genç ve yetişkin özürlüler için bölgenin işgücü piyasasına uygun meslek-
lerde, meslek ve beceri kazandırma kursları, iş eğitim merkezleri ve yaşamevleri
açmak,
81) (Ek: 30/5/1997-KHK-572/4 md.) Özürlüler için, ulaşım ile sosyal ve kül-
türel amaçlı hizmetlerden ücret almamak veya indirimli tarife uygulamak, beledi-
yelere ait ve belediyeler tarafından işletilen veya kiraya verilen büfeler, oto-
parklar gibi işyerlerinin özürlüler tarafından işletilmesi konusunda kolaylık
sağlamak,
--------------------------------
(1) Bu hükmün uygulanmasında ek 2 ve 3 üncü maddelere bakınız.
Belediye vazifelerinin varidata göre belediyelere tevdii
Madde 16 - 1 - 15 inci maddenin 1 - 39, 41 - 44, 47 - 52, 56, 57, 74, 76
ncı fıkralarında sayılan vazifeler her belediye için (1);
2 - 15 inci maddenin 40 ve 58 inci fıkralarında izah olunan vazife, varida-
tı elli bin liradan fazla belediyeler için;
3 - 15 inci maddenin 45 ve 53 üncü fıkralarında izah olunan vazifeler, vari-
datı iki yüz bin liradan fazla belediyeler için;
4 - 15 inci maddenin 46, 54 ve 55 inci fıkralarında izah olunan vazifeler,
varidatı beş yüz bin liradan fazla belediyeler için mecburidir.
İhtiyari vazifeler
Madde 17 - 15 inci maddenin 59 - 73 üncü fıkralarında tadat edilen vazifeler
belediyeler için ihtiyaridir.
Mecburi vazifelerin ifası için tasarruf
Madde 18 - 16 ncı maddenin birinci fıkrasının 5, 22 ve 25 inci numaralarında
yazılı olanlarla bu maddenin 2, 3 ve 4 üncü fıkralarında yazılan mecburi vazife-
leri ifa için vazifedar olan belediyenin varidatının en az yüzde onu tahsis ve
tasarruf edilmek şartiyle en çok on beş sene zarfında muktazi tesisat vücude ge-
tirilir.
Belediyelerin hakları, salahiyet ve imtiyazları
Madde 19 - Belediyelerin hakları, salahiyetleri ve imtiyazları şunlardır:
1 - Belediye idareleri kanunun kendilerine tahmil ettiği vazife ve hizmetle-
ri ifa ettikten sonra belde sakinlerinin müşterek ve medeni ihtiyaçlarını tesvi-
ye edecek her türlü teşebbüsatı icra ederler.
2 - Beldenin ve belde halkının sıhhat, selamet ve refahını temin ve intizamı
beldeyi halelden vikaye maksadiyle kanunların bahşettiği salahiyete müsteniden
emirler vermek ve belediye yasakları koymak ve infaz ettirmek, hilafında hare-
ketleri görülenleri cezalandırmak (2);
3 - Kavanini mahsusa mucibince belediye vergi ve resimlerini tarh ve Tahsili
Emval Kanununa tevfikan cibayet etmek;
4 - Müktesep haklara halel gelmemek üzere belediye sınırı dahilinde;
A) Doğrudan doğruya yapılmak ve işletilmek şartiyle su, havagazı, elektrik,
tramvay tesisatı kurmak ve işletmek, göl, nehir, körfez ve sevahili mütecavire
vapurları nakliyatını deruhde ve ifa etmek belediyelerin hakkıdır.(Ancak beledi-
yeler bu işlerin tesis veya işletilmesi için müddeti kırk seneyi tecavüz etmemek
ve şeraiti Devletçe müttehaz kaidelere muvafık olmak üzere imtiyaz da verebilir-
ler (3)
B) Teştithane tesisatı ve çöpleri paçavra ve kemikleri toplamak teşkilatını
idare etmek ve ettirmek;
5 - (Değişik: 5/7/1939-3666/1 md.) Belediye hudutları dahilinde muayyen mın-
takalar arasında yolcu nakil vasıtası olarak otobüs, omnibüs, otokar, tünel tro-
ley, füniküler işletmek ve mezbahalarda kesilen etleri Belediye Meclisince tayin
ve Dahiliye Vekaletince tasdik edilecek ücret mukabilinde satış yerlerine nak-
letmek münhasıran Belediyelerin hakkıdır.(3)
-------------------------------
(1) Bu hükmün uygulanmasında ek 2 inci maddeye bakınız.
(2) Bu hükmün uygulanmasında ek 5 inci maddeye bakınız.
(3) 10/10/1983 tarih ve 110 sayılı KHK.nin 25/4 maddesi ile bu bendin, anılan
KHK.ye aykırı hükümleri yürürlükten kaldırılmıştır.
KANUNLAR, TEMMUZ 1990 (Ek - 6)
(Değişik : 4/7/1988 - KHK -336/1 md.; Aynen kabul :7/2/1990 - 3612/11
md.) Bunların, belediyelerin de iştirak edecekleri şirketler vasıtasıyla yapıl-
ması ve işletilmesi veya icara verilmesi veyahut imtiyazın devri İçişleri Bakan-
lığının kararına bağlıdır. Belediyeler dilerse inhisarı tazammun etmemek şartıy-
la bunların işletilmesine ruhsat dahi verebilir.
Hususi mahiyette elektrik tesisatı gibi işlerin yapılmasına ve umuma ait
suların ihtiyaçtan fazlasının hususi istihsalatta kullanılmasına ve beldenin
muayyen mevkileri arasında yük başına ücret alan nakil vasıtalarının işletilme-
sine, inhisarı tazammun etmemek üzere, ruhsat vermek de belediyelere aittir.
(Ek: 10/6/1982-2678/2 md.) 15 nci maddenin 77 nci fıkrasında belirtilen
faaliyetleri yapmak üzere kurulan kombinalar için, bu fıkrada yer alan hükümler
uygulanmaz
6 - Belediyeye ait hizmetlerin ifası zımnında şahsı hükmi sıfatiyle sınır
dahil ve haricinde menkul ve gayrimenkul mallara tasarrufa, bey' ve şiraya,
icar ve isticar, ikraz ve istikraza, teberruatın kabulüne, emsali nukut ve
taahhüdatı medeniyeyi ifaya ve davaya ve sulh ve ibraya ehil olmak;
7 - Belediye daire ve şubeleri, bahçeleri, umuma ait akar olmıyan açık ve
kapalı mahalleri emlak vergisinden müstesna olmak, belediye vergi ve resimleri
ile hidematı ammeye muhtas ve akar olmayan emval ve eşyası üzerine haciz konul-
mamak;
8 - Belediye emvalini zimmetine geçirenler, Devlet emvalini zimmetine geçir-
miş olanlar hakkındaki ahkama tabi olmak;
9 - Belediyece alınacak, verilecek menkul ve gayrimenkul emvalin mubayaası,
füruhtu, mübadelesi, icarı, imarı, müzayede, münakasa ve ihalesi, usulü muhase-
besi, tanzim edilecek nizamnamelere tabi olmak.
Belediye bu haklarını ve salahiyetlerini kanunların vaz ettiği kuyut ve
şerait dahilinde kullanır.
10 - (Ek: 9/7/1953 - 6124/1 md.) Hasılı,
a) Tasdikli imar planlarının tatbikı dolayısiyle yapılacak istimlak bedelle-
rinin tediyesine,
b) İstimlakin gayesine veya imar planına uygun olarak yapılacak tesislerin
meydana getirilmesine,
Tahsis olunmak üzere belediyelerce en çok (20) yılda itfa olunmak kaydiyle
ve Türkiye Emlak Kredi Bankası kefaletiyle aşağıdaki esaslar dairesinde tahvil
çıkarılabilir:
A) İhraç muameleleri Türkiye Emlak Kredi Bankası tarafından yapılacak olan
bu tahvillerin hasılı mezkür Banka nezdinde alakalı belediyeler namına açılacak
hesaplarda toplanır ve belediyelerin vereceği ödeme emirleriyle munhasıran bu
fıkrada gösterilen istihkak ve ödemelerde kullanılır.
B) Bir veya mütaaddit tertiplerde ihraç edilebilecek olan bu tahvillerin
itibari resülmali son çıkarılmış Devlet tahvilleri faizinden yukarı olmamak
üzere tesbit edilecek faiz miktarı, itfa süresi, ihraç fiyatı ve diğer hususla-
rı, kefalet mukabili olarak Türkiye Emlak Kredi Bankasına gösterilecek maddi te-
minatın mahiyeti ve kıymet ve miktarı ve bu Bankanın ifa edeceği hizmetler muka-
bili alacağı ücret adı geçen Banka ile belediyeler arasında aktedilecek mukave-
leler ile tayin ve tesbit olunur.
C) (Değişik :7/2/1990 - 3612/11 md.) Yukarıda (B) bendine göre tahvil çıka-
rılması hakkında belediye meclislerince alınacak kararlar vali tarafından müta-
laasıyla birlikte İçişleri Bakanlığına gönderilir ve Hazine ve Dış Ticaret Müs-
teşarlığının da mütalaası alındıktan sonra İçişleri Bakanlığının teklifi üzerine
Başbakanın onayı ile kesinleşir.
D) İmar planının tatbikı için yapılmış istimlak neticesinde belediyenin
eline geçecek gayrimenkuller ile bunlar üzerine kurulac